Sociale media moeheid

Zelfzorgkuur: In vier weken van je sociale media moeheid af

Word je het ook wel eens zat: dagelijks snelle, korte en vooral ´leuke´ berichten de wereld in moeten sturen om je volgers te pleasen? Heb je er behoefte aan je concentratieboog weer wat te verlengen? Of wil je alvast trainen voor een vakantie in de middle of nowhere, zonder internetaansluiting of wifi-netwerk? Deze zelfzorgkuur helpt je om in vier weken je gebruik van sociale media af te bouwen. Zonder noemenswaardige afkickverschijnselen.

vijf bijlenWeek 1: Schaf een bundel met Zeer Korte Verhalen (ZKV’s) van A.L. Snijders aan, bijvoorbeeld Bordeaux met ijs (200 ZKV´s) of Vijf bijlen (335 ZKV´s), en houd deze onder handbereik. Zodra je op het punt staat om je Facebook-, Hyves- of Twitterpagina te bezoeken, pak dan deze bundel en lees eerst een ZKV. Je zult zien: in de loop van de week neemt je neiging om gebruik te maken van sociale media langzaam af. Grote kans dat je aan het eind van de week vaker een ZKV leest dan dat je berichten post.

HaasWeek 2: Vervolgens lees je het boek Haas van de Finse schrijver Arto Paasilinna. Kies hiervoor dagelijks een moment waarop je gemakkelijk 20 tot 30 minuten kunt doorlezen, bij voorkeur steeds hetzelfde tijdstip. Haas gaat over de avonturen van een journalist die – nadat hij per ongeluk een haas heeft aangereden – besluit om niet meer terug te keren naar zijn werk en vrouw. Hij gaat op reis, bindt de strijd aan met de Finse natuur en komt onderweg allerlei rare snuiters tegen. Haas reist met hem mee. Een nieuw leven beginnen blijkt helemaal niet zo moeilijk te zijn.

Week 3: Daarna is het tijd voor wat reflectie op het gebruik van sociale media: waarom is het zo verslavend? En hoe nuttig, leuk, handig, et cetera is het nu echt? Verschillende mensen schreven artikelen over waarom zij Facebook gedag zeiden. Je kunt ze vinden op internet. Zo schreef Joost Zwagerman in De Volkskrant over de vrijheid die hij ervaart na het sluiten van zijn Facbookpagina, en reflecteerde Stine Jensen in  Trouw op haar ongemakkelijkheid met de vervagende grenzen tussen privé en publiek in ´McFacebook´. Zadie Smith schreef eerder in The New York Review of Books over de wel erg simpele mogelijkheden die sociale media mensen bieden om zichzelf te presenteren en de oppervlakkigheid waar dat toe leidt. Wij verdienen beter. Geïnspireerd geraakt? Lees dan ook Nee, je bent geen gadget, een manifest van voormalig internet-goeroe Jaron Lanier. Lanier ageert tegen de eenvormigheid waarmee de grote bedrijven achter sociale netwerksites als Facebook en Twitter alle creativiteit en individualiteit doodslaan. Al leven de meeste mensen volgens Lanier in de illusie van het tegendeel.

AgaatWeek 4 (en verder): In de laatste fase van deze kuur is het tijd voor het echte werk: een kloek boek dat je meeneemt naar een andere wereld. Wij raden Agaat van de Zuid-Afrikaanse schrijfster Marlene van Niekerk aan. Het is het verhaal van een blanke boerenvrouw, Milla, die op sterven ligt. Voor haar verzorging is ze volledig afhankelijk van haar zwarte bediende Agaat. Het broeit en wrikt tussen beide vrouwen, en via oude dagboekfragmenten van Milla kom je er langzaam achter wat er zich in vele decennia tussen hen heeft afgespeeld. Het boek geeft je een pijnlijk inkijkje in het leven in Zuid-Afrika tijdens de Apartheid, maar is veel meer dan dat. Door haar schets van de dynamiek en de machtsverhouding tussen Milla en Agaat weet Van Niekerk duidelijk te maken hoe diepgaand de invloed van de rassenverhoudingen op de persoonlijke levens van zowel blanke als zwarte Zuid-Afrikanen is. Het is ook heel spannend qua stijl: niet beschrijvend en verhalend, maar voortdenderend in een soort monologue intérieur van de oude vrouw, afgewisseld met dagboekepisodes. En het biedt een diepgang die je in de sociale media niet gauw zult tegenkomen! In het begin even stevig doorlezen, daarna dagelijks in zo groot mogelijke porties innemen.